Konuşma · HARİTA DUVARI

Girintinin içinde gizlenmiş duyuru panosuna birkaç harita asılı. Hepsinin üstünde ufak raptiyeler var. Tahtanın bir köşesi gevşemiş.

Haritalar eski ve soluk duruyor. Insulinde, Revachol ve Martinaise haritaları gözüne çarpıyor.

Teğmen başıyla panoyu işaret ediyor ve şöyle diyor, "Martinaise haritası. Belki işe yarayabilir ha?"

"Martinaise haritasını almak istiyorum."

Kadın kafasını sallıyor. "Çevrenizde neler olduğunu bilmek her zaman faydalıdır."

Etkileşime girilebilir bir eşya edindin. ENVANTER'indeki ETKİLEŞİM sekmesine giderek bu eşyayı ayrıntılı bir şekilde inceleyebilirsin.

Revachol haritasına bak.

Yeşil adanın kuzey kıyısı, bir nehir deltası tarafından bölük pörçük edilmiş. Esperance Nehri bu. Sayısız köprü, parçaları tekrar bir araya getiriyor, şehirleri nehir adalarına bağlıyor. La Delta yazıyor merkezdeki, yaşam formları ve binalarla dolu büyük ve yapay kalbin üstünde.

Doğuda inişli çıkışlı tepeler var; Le Jardin, Stella Maris, Saint‑Batiste'in kenar mahalleleri. Hepsi bir araya gelerek mega şehri oluşturuyor. Zenginlik hissi veriyorlar. Burası Doğu Revachol.

Nehrin batısında ne var peki?

Couron. Yaşanılabilir bir yer, fena değil. Bir de Jamrock var, işte burası kötü. İnsanlar orada yaşamamalı ama yine de yaşıyor. Faubourg da burada, neredeyse Jamrock kadar kötü ve çok daha büyük. Son olarak Kömür Şehir, en kötüsü bu.

Martinaise nerede?

O kadar küçük ki haritada görünmüyor bile. Hayır... dur. İşte orada! Jamrock'ın kuzeyinde, Revachol Bölgesi Endüstri Limanı'nın hemen yanındaki kıyı şeridi. Tamamen umutsuz görünüyor. Açıkçası Kömür Şehir'den pek bir farkı yok.

Hayır. Kömür Şehir daha kötü. Alazlanmış bir uzuv gibi. Pürüzsüz, kara sokaklarına yağmur yağıyor. Bir de Jamrock'ın kalbinde Yanmış Bölge var... Kitabevi soğuk mu, yoksa sana mı öyle geliyor?

Hayır. Buna da şükret. Sahip olduğun tek şey bu olabilir ama hiç yoktan iyidir. Sokaklar ve sodyum buharlı lambalar. Gökyüzü, dünya. Hâlâ hayattasın.

Kömür Şehir'in hemen batısında bir yerlerde olduğunu düşünüyorsun. Jamrock'ın üstünde ve Kömür Şehir'e yakın.

Insulinde haritasına bak.

Bu büyük harita takımadaları gösteriyor. Insulinde'ye bağlı okyanusun açık mavi boşluğunda takımyıldızlara benzer küçük noktalar görüyorsun. Kuzeydoğu yönündeki en büyük topluluk "Le Caillou" (buradasın). Uzakta, güneybatıdaysa "Semenine Adaları (Ile du Fantôme)" var.

Başka neler var?

Ozonne, Laurentide, Face‑à‑la‑Mer, Takımadalar, Kuzey Arcade Adaları... Hepsi Insulinde'nin enginliğinin yanında toz zerreleri gibi duruyor. Haritanın kenarlarındaki renkler belli belirsiz noktalı çizgilere dönüşüyor. Siyah beyaz.

Çözünerek matematiğe dönüşüyorlar.

Kuzeydoğuda, Caillou'nun kuzey kıyısında minimini bir toz akarı var. Bir kitabevinin içinde. Sensin o.

Revachol Hükümdarlığı, senden uzağa doğru yayılıyor. Yarıçapı 80 kilometre. Yine de bu isolanın baş tacını görmek neredeyse imkânsız.

Kenarlara bak.

Okyanus, birbirine dolaşmış kosinüs ve azimutları parçalara ayırıyor, hepsi puslu hiçliğe bakıyor. Mundi kuzey azimut; Graad kuzeydoğu azimut; Samara doğu azimut; Seol batı azimut. Bunların hepsine isolalar deniyor.

Diğer dünyalarla bağlantılar. Insulinde'nin ötesinde, bilinmezliklerle dolu dünyalar. Bildiğin tek şey, daha önce oraları ziyaret etmediğin.

Bu minik noktalarda 850 milyon kişi yaşıyor. Okyanusun ortasında varlığını sürdüren, tarih tarafından parçalanmış bir kültür ve ticaret dünyası.

Ne olduklarına dair çok az fikrin var. Uzaktaki yıldızlar olabilirler mi, ya da tanrılar? Yine de onlara baktığında ne kadar değersiz olduğunu hissediyorsun, sanki hiç yokmuşsun gibi. Her neyseler, isolalar sana kıyasla inanılmaz büyükler. Ve çok ama çok uzaktalar.

Belki de gerçekten tanrılardır. Bu evrene ait olmayan tanrılar.

Önce gözlerini kıs... Adalardaki şehirleri görebiliyor musun?

Görebiliyorsun. Caillou'da yalnız bir kara yıldız var, Revachol; Ozonne'da Fond de l'Air ve Virmandeux; Takımadalar'da Croyant‑Morain ve Villiers; Semenine'da Olduvai. Ve Laurentide'de Yedi Denizlerin Tacı Deora...

Kaybolmuş ufak ışık incileri. Karanlıktaki minik parıltılar.

Bu ufak noktalarda 850 milyon kişi yaşıyor. Okyanusun ortasında varlığını sürdüren, tarih tarafından parçalanmış bir kültür ve ticaret dünyası.

Martinaise haritasına bak.

Aslında harita değil. Turistlere yönelik bir ürün. İzometrik bir bakış açısıyla çizilmiş resimli bir kartpostal, üstünde binalar var. Sağ üst köşesinde bir yıl yazılı: 48.

Yine de epey ayrıntılı. İleride ne olduğunu anlamak için faydalı olabilir. Bir endüstri limanındaki köşeli konteynerleri görüyorsun, Whirling‑in‑Rags bile orada...

(Bitir.)

"Han'fendi, bu haritalar satılık mı?"

"Üzgünüm memur bey, yalnızca Martinaise haritası mevcut. Diğer ikisi artık satılık değil... Hem zaten onları satın almaya gücünüzün yeteceğini sanmıyorum."

"Pek öyle görünmeseler de çok değerliler aslında. Martinaise haritası 90 sent ama."

"Martinaise haritası neden o kadar ucuz?"

"O eski şey mi? Asla hayata geçiremedikleri bir turist projesinin güncel olmayan haritası çünkü..."

"Dört beş yıl önce bir tasarım stüdyosundan gelen insanlar bölgeye çekidüzen vermeye çalışmıştı. Ayrıca at heykelini restore ettiler, bozuk parayla çalışan dürbünler yerleştirdiler ve yeni sokak lambaları tasarladılar."

Mekân çok da başarılı bir turist tuzağına benzemiyor ama, değil mi?

"Sonra ne oldu?"

"Her nedense... pek ilerleyemediler. Projenin tamamlanamamasına çok üzüldüm. Birileri Martinaise'i düzeltseydi iyi olurdu. Bu harabeler işlerimi olumsuz etkiliyor."

"Maddi gücümü hafife alıyorsun sanki ama peki."

"Evet, evet. Alacak mısınız, almayacak mısınız?"

"Martinaise haritasını almak istiyorum."

"Sizin paranız burada geçmez memur bey, en azından o ürün için. O serserilere karşı cesur duruşunuzdan ötürü haritayı bedava alabilirsiniz."

Haritayı çal.

Çaktırmadan dükkân sahibine bakıyorsun, kadının dikkatinin dağılmasını bekliyorsun. Sana bakmıyorken muazzam bir hamleyle haritayı panodan yırtıyor ve cebine sokuyorsun.

Artık bir Martinaise haritasına sahipsin. Aslında çok pahalı bir şey değildi zaten.

Elini yavaşça panoda asılı duran haritaya doğru götürüyorsun. Haritaya dokunmaya fırsat bulamadan biri sana engel oluyor.

Teğmen sesli bir şekilde öksürüyor ve daha sonra fısıldıyor, "Yapmasanız daha iyi olur. RHM politikaları, küçük esnafı soymayı yasaklıyor."

"Beyefendi, lütfen ürünlere dokunmayın. O eski haritalar... geçmişe ait yadigârlar."

Martinaise!

Bu, nereden ateş edildiğini anlamamıza yardımcı olabilir.