Rozmowa · Dezerter

„Pewny jesteś?” – pyta szeptem. „Pewny jesteś, że wiemy wszystko?”

(Kiwnij głową). „Byliśmy dokładni”.

„Racja” – stwierdza chłopak. „Poinformuj go o jego prawach”.

Słowa przychodzą same, jasne jak słońce.

„Iosefie Lilianowiczu Drosie. jest pan aresztowany pod zarzutem zamordowania Ellisa Kortenaera. Zostanie pan przewieziony do aresztu najbliższego komisariatu w celu przeprowadzenia wstępnego dochodzenia”.

(Odwróć się do podejrzanego). „Jeszcze jedno, panie Dros...”

„Hej...” – chłopak przerywa ci tuż przed wypowiedzeniem słowa aresztowany. Mówi szeptem. „Jesteś tego pewny, że wyciągnęliśmy z niego całe gówno?”

To właśnie chciałbyś powiedzieć. Ledwo docierasz do „jest pan”, kiedy nagle czujesz zmęczenie...

Czy wyciągnąłeś z niego już wszystko, detektywie?

Potem może być już za późno, okoliczności się zmieniają. Jesteś pewien, że już tu wszystko skończyliśmy?

(Nie, wiem już wszystko, co trzeba). „Iosefie Lilianowiczu Drosie, jest pan aresztowany za morderstwo pułkownika Krenel”.

(Odwróć się do podejrzanego). „Jeszcze jedno, panie Dros...”

To właśnie chciałbyś powiedzieć. Ledwo docierasz do „jest pan”, kiedy w głowie zaczyna ci terkotać dzwonek alarmowy: na pewno wszystko już wiesz?

To właśnie chciałbyś powiedzieć, ale chwila, do cholery! Słowa „jest pan” więzną ci w gardle i myślisz: a co, jeśli coś przegapiłem?

Będzie pan musiał być bardzo przekonujący i bardzo trzeźwy, żeby uwierzyli, szanowny panie.

„Znalazłem kilka rzeczy w gnieździe straszyka, panie Dros”.

Wpatruje się w trzcinę. Twoje słowa nie mają na niego żadnego wpływu. Może powinieneś...

Pokaż mu oranjeski paszport.

Brak reakcji. Oddycha powoli i sprawia nagle wrażenie bardzo starego. Jakby miał z osiemdziesiąt lat.

Teraz to tylko stary człowiek – nareszcie. Nie cynowy żołnierzyk, a resztki złamanego człowieka.

„Zabrałeś ten paszport i pozostałe dokumenty z boi na wybrzeżu?”

Mężczyzna mruga i dalej wpatruje się w trzcinę. „D... duch”.

„Słyszy nas... Duch?”

Brak odpowiedzi. Znowu przepadł.

„Wypróbuj coś innego? Przez chwilę do nas wrócił”.

„Później przyjrzyjmy się temu bliżej. Myślę, że okażę się przydatniejszy od niego...” – stwierdza, wskazując skinieniem głowy mężczyznę.

„Dam panu teraz odpocząć, panie Dros”. (Zakończ).

Plastikowa peleryna targana wiatrem porusza się wokół jego twarzy. Jest przygarbiony i ma otwarte usta.

Źrenice znów mu się zmniejszają. Ponownie widać jego tęczówki.

Kompletnie opadł z sił – pozostały tylko stare, kruche kości w worku z dresowych spodni i kurtki wiatrówki.

Pokaż mu ceramiczny hełm.

Nic. Tylko tępe spojrzenie – nawet wściekłość opuściła go, gdziekolwiek teraz jest.

Żar węgli wygasł. Wojna dobiegła końca.

„Jeśli Cuno rzeczywiście wykopał ten hełm w morze, to ruch fal przeniósł go tutaj. To ma sens. Pan Dros mógł go znaleźć. Albo... znalazł go straszyk? Jeśli zrobił to stwór, to jest to niesamowite...”

„Aż wierzyć się nie chce, jak patrzę na ten hełm, stary. Wykopałem go do pieprzonego oceanu i trafił tutaj. A może... Myślisz – myślisz, że straszyk go tu przyniósł?” – pyta, mrużąc oczy, i rozgląda się.

„A właśnie...” – odzywa się Cuno, mrużąc oczy i przyglądając się hełmowi. „Ja i C. wykopaliśmy to gówno do oceanu. Ona zdjęła ten hełm z trupa i wykopała jak piłkę w rugby. Jakim cudem trafił tutaj...” – robi pauzę i mruży oczy. „To nie wiem”.

Pokaż mu odczepioną lunetę.

„Ja...” – odzywa się, spoglądając na nią. „Ja straciłem...”

„Zgubił pan ją, panie Dros?”

Znowu odwraca wzrok i wpatruje się w trzcinę – tak jak robił to już wiele razy. Beżowe i białe smugi...

„Stracił lunetę. I jakimś cudem trafiła tutaj. Może za sprawą srokowatego straszyka?” – stwierdza porucznik, przyglądając się soczewce połyskującej w twojej dłoni.

„Ta luneta to T-9, panie Dros. Była przymocowana do karabinu, gdy oddał pan ten strzał?”

Cisza. Nie słychać nawet westchnięcia.

Wyciągnąłeś z tej nieszczęsnej istoty wszystko, co się dało.

„Hej! Hej!” – woła, machając mu ręką pod nosem. „Oddałeś ten strzał – bum! – i pozbyłeś się dowodu. Robak przyniósł go z powrotem. Zgadza się?”

„Chwila”. [Odejdź].

„Powinniśmy pomyśleć o powrocie na brzeg. Aby sprowadzić pomoc. Będzie tu bezpieczny – jeśli się pośpieszymy...”

„Taaa, staruszku. Trzymaj się” – żegna się z nim i spogląda na ciebie. „Powoli wynośmy się z Wyspy Śmierci, okej? Chyba już tu wszystko załatwiliśmy...” – stwierdza, spoglądając na wieżę przeciwlotniczą.

Stary mężczyzna obejmuje się rękami, aby ochronić się przed zimnem. Jego pusty wzrok zwrócony jest na drugi brzeg.

„Co się stało z tym człowiekiem?”

„Podeszły wiek i szok” – stwierdza, przyglądając się mu, a następnie tobie.

„Podeszły wiek i szok, tak”.

„Pojawienie się straszyka w połączeniu ze stresem związanym z aresztowaniem. Spędził tu całe swoje życie. Odejście stąd musiało być dla niego...” – milknie i kręci głową.

„No... Aresztowanie, a zaraz potem wyskakuje jakiś pieprzony OLBRZYMI patyczak...” – kręci głową. „Takie gówno złamałoby każdego człowieka. Nawet Cuno”.

„To chyba straszyk”.

„Tak. Aresztowanie i pojawienie się straszyka – połączony stres...” – stwierdza i spogląda na ciebie. „Ale ty myślisz, że kryje się za tym coś więcej, prawda?”

O wiele więcej. Pamiętaj, co powiedział straszyk, kiedy przemówił.

Sporo rzeczy z tych medycznych oględzin, którym go poddałeś, wydaje się teraz mieć więcej sensu.

„Był tu bardzo długo. Kto wie, ile z tego czasu spędził w jego towarzystwie?” (Zakończ).

„Sprawiał wrażenie strapionego, gdy w końcu nadszedł czas, by go aresztować. Zupełnie jakby nie chciał stąd odchodzić. A ten insekt, może...” – spogląda na swój notatnik.