Rozmowa · Joyce Messier

Kiedy spoglądasz odruchowo na północ, czujesz, jakby w brzuchu pojawiała ci się niewielka, twarda grudka.

„A... tam?” (Wskaż na północ).

„Kotłowanina materii, mój drogi, wznosząca się ku szarocie. Wirująca. Ulatniająca się wręcz, to wspaniały widok. Obszar przejściowy między światem a szarotą nazywany jest przedsionkiem rozpadu”.

„Proszę sobie wyobrazić niezmierzoną, osnuwającą wszystko mgłę, zimny opar naznaczony zarodnikami oportunistycznego mikroorganizmu – pleśni, która przystosowała się do wzrostu na krawędzi tego tumultu. Doprawdy...”

Zamyka oczy i głośno wypuszcza z płuc powietrze: „...nie zobaczy pan w życiu nic bardziej disco”.

Słyszysz, jak rośnie ci tętno. Powietrze wydaje się nagle kwaśne i zimne.

„Sześć tysięcy kilometrów od końca świata?”

„Tak, to wystarczy. Wiele miast powstało znacznie bliżej”.

„Szarota może uszkodzić umysł?”

„Dogłębnie”.

„W jaki sposób?”

„Niektórzy twierdzą, że wynika to ze skrajnej deprywacji sensorycznej. Inni utrzymują, że szarota składa się niejako z informacji o przeszłości, które ulegają rozpadowi – w ten sposób mówilibyśmy tu nie o rozrzedzonej materii, a o rozrzedzonej przeszłości”.

„Nazywają to wewnętrznym przemieszaniem. Szarota zawiesza nie tylko prawa fizyki, ale również prawidła psychologii, może nawet fakty historyczne... Umysł ludzki zostaje przepromieniowany przeszłością”.

Kto twierdzi, a kto utrzymuje?

„Kto twierdzi, a kto utrzymuje?”

„Pozytywiści logiczni twierdzą, materialiści dialektyczni utrzymują”.

„Jakie to uczucie, to przepromieniowanie?”

„Potworne. Niewyobrażalnie potworne. Według standardów międzynarodowych ścisły limit dla cywila to sześć dni kontaktu z szarotą rocznie...”

W jej wypadku jest ich więcej. Znacznie więcej.

„Pani nie jest cywilną pasażerką?”

„Nie, poruczniku Du Bois. Należę do Entroponetycznej Klasy Biznesowej. Jestem dopuszczona – i wyszkolona – do podróży szarotowych z ograniczeniem do 22 dni rocznie”.

Może to wyjaśniałoby jej dziwną tęsknotę za rewolucją? Jakieś zdegenerowane dawne wspomnienia...

Ktoś jeszcze, kogo poznałeś, też mógł zostać wystawiony na jej działanie. Ta dziwna siwowłosa kobieta w ciężarówce.

„Pani nie jest cywilną pasażerką?”

Spogląda w kierunku morza – trudno powiedzieć, czego tam wypatruje.

Jest przepromieniowana. I to mocno.

„A pani jest przepromieniowana?”

„Na wskroś, inspektorze”.

Wykrzywia usta w kwaśnym uśmiechu. Z roku na rok jest coraz gorzej.

„Czy kierowcy ciężarówek przekraczają szarotę?”

„Tak. Wewnątrz statków powietrznych” – potwierdza. „To doprawdy straszna profesja. Wkrótce wyeliminuje ją automatyzacja”.

Powinieneś spytać o to szarotoprzewoźniczkę. Zobaczyć, co ci powie.

Biedna kobieta, musi znać historie, o jakich ci się nawet nie śniło...

„Nie, bezimienny inspektorze Milicji Obywatelskiej. Jestem członkinią Entroponetycznej Klasy Biznesowej, wyszkoloną i dopuszczoną do podróży szarotowych z ograniczeniem do 22 dni rocznie”.

Odpuść temat.

„Jakie są jej fizykalne właściwości?”

„Trudno to opisać, a nawet zmierzyć. To coś, czego fundamentalną właściwością jest zawieszenie wszelkich właściwości: fizycznych, epistemologicznych, lingwistycznych...”

„Im głębiej zanurzamy się w szarotę, tym szybciej wzrasta stopień zawieszenia. Aż do etapu, gdy przestają działać liczby. Bariery liczb nikt jeszcze nie przekroczył. Możliwe, że nie da się tego zrobić”.

Jest w tym wszystkim pewna niejasność...

„Jest jedna szarota czy wiele mniejszych?”

„Możemy mówić o wycinkach szaroty albo o jej pełni. Musiałby pan to zobaczyć...” – potrząsa głową. „Nawet język rejteruje wobec tej różnicy”.

„Chwila, a co to jest isola?”

„Isola to messyńskie określenie materii otoczonej ze wszystkich stron przez szarotę. Oznacza także izolację albo masę lądową. Sądziliśmy kiedyś, że jest tylko jedna. W ostatnich czterech stuleciach odkryliśmy ich siedem...”

„Mundi, Seol, Samara, Iilmaraa, Graad, Katla oraz ta – Insulinde”.

„A Insulinde to...?”

„Oceaniczna isola. Składa się głównie z wody. Spośród isoli największa to Mundi, najzimniejsza – Katla, najbardziej błękitna – Insulinde. Cóż mogę powiedzieć...” – przerywa. „Każda z nich jest obrzydła i droga zarazem”.

„Dobrze, w takim razie inny termin”.

„Oczywiście, proszę pytać” – wydaje się cokolwiek zadowolona ze zmiany tematu.

„Szarota nie jest tak naprawdę częścią rzeczywistości...”

„Zgadza się” – stwierdza porucznik, zerkając na swój zegarek. „Poza tym myślę, że wystarczy już na dziś tych emocji. Wciąż mamy śledztwo, którym musimy się zająć”.

Jego głos jest cichy, lecz stanowczy. W odpowiedzi można rzec tylko jedno...

„Oczywiście, poruczniku” – kłania się, po czym skupia uwagę na tobie. „Spróbujmy zmienić temat”.

„Jak to nie jest częścią rzeczywistości?”

„Proszę pani” – zwraca się do niej ponownie. „Proszę pamiętać, że ma pani do czynienia z bardzo wrażliwym i podatnym na wpływy funkcjonariuszem, który wciąż dochodzi do siebie po niedawnych problemach ze zdrowiem”.

„Porucznik ma rację. Zmienimy temat?” – puszcza ci dyskretnie oko. „Co chciałby pan wiedzieć. Proszę pytać o cokolwiek!”

Ale... ona chce ci powiedzieć.

Mógłbyś się tu zakraść później, kiedy nie będzie go w pobliżu. Chyba że zdołasz go przekonać, żeby odpuścił?

Nic z tego, dopóki jest tu porucznik. Chyba że przekonasz go, żeby na chwilę sobie poszedł.

Mógłbyś się tu zakraść później, kiedy porucznika nie będzie w pobliżu. Chyba że zdołasz go przekonać, żeby odpuścił?

„Proszę pani” – zwraca się do niej ponownie. „Ten filozoficzny detektyw jest bardzo wrażliwy i podatny na wpływy z powodu niedawnych problemów ze zdrowiem”.